::.. Bebesin.net ..::

anasayfa

iletişim

�yelik ��lemleri



	�ifremi unuttum
	Üye Olmak İstiyorum

E-Bülten Kayıt

E-B�lten listesine kay�t yapt�rmak i�in e-posta adresinizi giriniz...

Sağlık

Yaza �zel M�n�

�shal

Seyahatte Beslenme

Yaz�n Beslenme

Zehirlenme

Dondurma T�ketimi

Sa�l�kl� G�l��ler

Neden Organik Beslenmeliyiz?

�a��n Hastal��: Alerji

G�bek Ba�� ve K�k H�cre Neden �nemli?

Sa�l�kl� Se�imler

K�t� Yeme Al��kanl�klar�na Son!

Sağlık

Yaz�n Beslenme

�ocu�unuzun bu s�cak yaz g�nlerinde yeterli ve do�ru beslenmesini istiyorsan�z, uzmanlar�n�m�z�n �nerilerine kulak verin.

Yaz, �ocuklar i�in �zg�rl�k demektir. �zg�rce dola�mak, oyun oynamak ve �zg�rce yemek yemek. Yani bol bol dondurma yemek ya da abur cubur t�ketmek. Ancak uzmanlar, �zellikle okul�ncesi d�nemdeki �ocuklar�n yaz aylar�nda �ok iyi beslenmeleri gerekti�ini s�yl�yorlar. ��nk�� yaz alar�nda artan s�cakl�k, �ocuklar�n b�nyelerini olumsuz y�nde etkileyebiliyor. Peki, �ocuklar yaz aylar�nda nas�l beslenmeliler, �zellikle hangi besinleri t�ketmeliler? T�m bu sorular�n yan�tlar�n� Anadolu Sa�l�k Merkezi?nden Diyetisyen Cemal Ayta� Ak ve �ocuk Sa�l�� ve Hastal�klar� Uzman� Dr. Ela Tahmaz yan�tlad�.

SIVI T�KET�M�N� ARTIRIN
Yaz aylar� s�cakl�klar�n artt�� aylard�r. Bu s�cakl�k art��lar� besin ihtiya�lar�nda da baz� de�i�iklilere neden olur. �rne�in yaz aylar�nda s�v� ihtiyac� artar. Bu y�zden ayran ve s�v� oran� y�ksek olan karpuz, kavun, �z�m gibi meyveler tercih edilmelidir. Ayr�ca s�cakl�k art��lar� metabolizmada bir miktar yava�lamaya neden olur. Bu� nedenle yaz aylar�nda k�� aylar�na nazaran daha az enerji almak gerekir. Okul�ncesi �ocuklarda yaz aylar�nda d�zenli �� n yemek t�ketilmesi �ok� �nemlidir. Ge� uyanarak ge� kahvalt� edilmesi, bu nedenle ��n�n ikiye indirilmesi kesinlikle do�ru de�ildir. ��n aralar�nda ise �ekerleme, pasta, bisk�vi yerine meyve, taze s�k�lm�� meyve suyu, ayran �zellikle yaz aylar�nda� tercih edilmesi gereken �nemli yiyeceklerdir.

YAZ AYLARINDA KAHVALTI
Kahvalt�, karbonhidrattan, demirden, kalsiyumdan zengin olmal�d�r. �rne�in kahvalt�da mutlaka;
1 bardak s�t, 1 yumurta ya da peynir, zeytin, ekmek, meyve ya da domates
ya da 1 bardak taze s�k�lm�� meyve suyu ile peynirli tost
ya da 1 bardak s�t, tah�l gevre�i, meyve olmal�d�r.

��LE VE AK�AM YEMEKLER�
�ocu�unuzun ��le ve ak�am yemekleri de kahvalt�lar� gibi enerji ve besin �geleri a��s�ndan yeterli ve dengeli olmal�d�r. Yaz aylar�nda artan s�v� ve mineral ihtiya�lar�n� kar��layacak nitelikte, ayn� ��nde d�rt temel besin grubundan yiyecekler bulunmal�d�r. �ocu�unuzun besinsel ihtiya�lar�n� kar��lamak i�in ihtiyac� olan yiyecekleri de�i�ik �ekillerde sunabilir veya yemek istemedi�i yiyecekleri benzer nitelikte olan ba�ka yiyeceklerle de�i�tirebilirsiniz. �rne�in; �ocu�unuz �spanak yemek istemiyorsa, �spanakl� b�rek yapabilirsiniz. Ya da s�t i�mek istemeyen �ocu�unuza yo�urt veya dondurma yedirebilirsiniz. Yaz aylar�nda s�k�a yap�lan k�zartmalar y�ksek ya� i�erdi�i ve kansere neden oldu�u i�in tercih edilmemesi gereken yiyeceklerdir. Besinleri �zgara, ha�lama, f�r�nda veya kendi suyuyla pi�irmek sa�l�kl� se�imlerdir. �ocuklar�n mide kapasiteleri yeti�kinlerinkinden k��k oldu�u i�in fazla yemesi i�in �ocu�unuzu zorlamamal�, yemeklerini k��k porsiyonlar halinde sunmal�s�n�z.

��le yeme�inde 1 porsiyon etli sebze yeme�i (4-5 yemek ka�� ), yar�m kase yo�urt, 1-2 dilim ekmek veya b�rek, meyve veya taze s�k�lm�� meyve suyundan olu�an bir ��n sa�l�kl� bir se�imdir.

Ak�am yeme�inde 2-3 k�fte kadar et/tavuk/bal�k (�zgara, ha�lama veya f�r�nda), pilav veya makarna (4-5 yemek ka��), salata, 1 su barda�� ayran, meyve veya s�tl� tatl�dan olu�an bir ��nle �ocu�unuzun besin gereksinimlerini kar��layabilirsiniz.

MANGAL KEY�FLER�
Izgara ette usul�ne g�re yap�ld�� ve �ok iyi pi�irildi�i s�rece herhangi bir k�s�tlama yapmaya gerek yoktur. �ocuklar i�in mutlaka g�nde 1 ��n et yemelerini �neriyoruz bu bal�k, k�rm�z� et veya tavuk da olabilir. Bu ��n� ak�amlar� da alabilirler.

YAZ AYLARINDA BESLENME

�ocuklar i�in yaz�n vazge�ilmez besini: dondurma... �o�u zaman t�m g�nlerini az yemek ve �ok dondurma ile ge�irebiliyorlar. Peki ama asl�nda nas�l beslenmeliler?

Ge� uyan�lan sabahlar, g�n boyunca denizde, havuzda, sokakta oyun oynayarak ge�irilen abur cubur ��nleri i�inde, her yaz� �nemli �ekilde boy atm�� olarak sonland�rsalar da, yaz aylar�nda �ocuklar�m�z�n �ok da sa�l�kl� beslendikleri s�ylenemez. Neyse ki dondurmaya bir t�rl� doymuyorlar, en az�ndan bir miktar kalsiyum t�kettikleri ve vitamin ald�klar� s�ylenebilir. Ancak yine de yaz aylar�nda �ocuklar�m�z�n nas�l beslenmeleri, hangi besinleri t�ketmeleri gerekti�i konusuna �zen g�stermeliyiz. Konuyla ilgili, Anadolu Sa�l�k Merkezi?nden Diyetisyen Cemal Ayta� Ak'a dan��t�k ve yaz aylar�nda �ocuklar�m�z�n beslenmesi ile ilgili �nemli bilgileri sizler i�in bir araya getirdik. Sa�l�kl� bir beslenme i�in, �ocu�unuzun t�ketmesi gereken besinlerin belirtildi�i �rnek m�n�y� de bizimle payla�an Cemal Ayta� Ak, okul�ncesi d�nemdeki �ocuklar�n, g�nde �� n yemek yemelerinin �nemini �zellikle vurguluyor:
Okul�ncesi �ocuklarda yaz aylar�nda d�zenli �� n yemek t�ketilmesi olduk�a �nemlidir. Ge� uyanarak ge� kahvalt� edilmesi bu nedenle ��n�n ikiye indirilmesi genellikle yaz aylar�nda s�k rastlanan, ancak hi� de do�ru olmayan bir yakla��md�r. ��n aralar�nda ise �ekerleme, pasta, bisk�vi yerine meyve, taze s�k�lm�� meyve suyu- ve ayran, �zellikle yaz aylar�nda tercih edilmesi gereken �nemli yiyecek ve i�eceklerdir.

Yaz aylar�nda s�cakl�k art��lar� besin ihtiya�lar�nda da baz� de�i�iklilere neden olur. S�v� ihtiyac� olduk�a artar. Bu y�zden ayran ve s�v� oran� y�ksek karpuz, kavun, �z�m gibi meyveler �ncelikle tercih edilmelidir. Ayr�ca s�cakl�k art��lar� metabolizmada bir miktar yava�lamaya neden olur. Bu nedenle yaz aylar�nda k�� aylar�na nazaran daha az enerji almak gerekir.

TIKA BASA YED�RMEY�N
Okul�ncesi �a�, �ocuklarda b�t�n hayatlar� boyunca etkisi devam edecek olan beslenme al��kanl�klar�n�n olu�mas� a��s�ndan olduk�a �ekillendirici ve b�y�k �neme sahip olan bir d�nemdir. �zellikle bizim toplumuzda, �ocuklar�n yemek yemeleri, her f�rsatta onlara yemek yedirmek genel bir al��kanl�kt�r. Uzman�m�z bu al��kanl��n do�ru olmad��n� belirtiyor. Ailelerin s�kl�kla yapt�� yanl��, �ocu�u ne kadar �ok beslerlerse, kendilerini o kadar do�ru yap�yor hissetmeleridir. B�y�me ve geli�mesi normal bir �ocu�u fazla yemesi i�in zorlamak, ba�ka �ocuklar�n yedikleri ile k�yaslamak, �ocu�un beslenme al��kanl�klar�n� ileriki hayat�nda sa�l��na zarar verecek �ekilde olu�turmas�na neden olabilir.

�RNEK OLUN
Ayr�ca model olma konusu da �nemlidir: B�y�klerin yeme davran��lar�, �zellikle okul�ncesi d�nem �ocuklar� i�in, en �nemli fakt�rd�r. Bu ya�larda �ocuklar b�y�klerin, �zellikle ebeveynlerinin yeme tutumlar�n� taklit eder ve onlar�n sahip olduklar� beslenme d�zenini edinirler. Bu nedenle b�y�klerin, sadece �ocuklar�n ��nlerini de�il, kendi ��nlerini de d�zenlemeleri ve dengeli beslenme al��kanl�� edinmeleri gerekmektedir.

SABAH KAHVALTISI
24 saatlik periyot i�inde en uzun aradan sonra yenilen ��n olan kahvalt�, her mevsim oldu�u gibi yaz aylar�nda da g�n�n en �nemli ��n�d�r. Ak�am yeme�i ile sabah aras�nda ge�en yakla��k 12 saatlik s�rede v�cuttaki besinlerin t�m� sindirilmekte; b�ylece sabah kahvalt�s�nda t�ketilen yiyecekler v�cutta daha verimli kullan�larak g�n i�in gereken enerji ve besin ��eleri gereksiniminin bir b�l�m�n� kar��lamaktad�r.
Okul�ncesi �ocuklar�n zihinsel ve fiziksel geli�imlerinin yan� s�ra oyun �a��nda olduklar�ndan fiziksel aktiviteleri i�in gerekli enerji ihtiya�lar�n�n b�y�k b�l�m� kahvalt� ��n�nde kar��lanmal�d�r. Bu �a�daki �ocuklar�n ihtiyac� olan besin ��eleri de, ��nlerinde dengeli bir da��l�m g�stermelidir.

Yaz aylar�nda �ocuklar�n kahvalt�lar�:

Karbonhidrat y�n�nden zengin olmal�d�r. Karbonhidratlar kas ve beyin i�in temel enerji kayna��d�r. Ekmek, meyve, meyve suyu ve tah�l gevrekleri karbonhidrattan zengindir.
Demir i�eri�i y�ksek olmal�d�r. Demir, kans�zl�k olarak bilinen anemiyi �nlemek i�in gereklidir. Yumurta veya zenginle�tirilmi� tah�l gevrekleri, pekmez t�ketilebilir.
Kemik geli�imi i�in kalsiyumdan zengin olmal�d�r. S�t, peynir ve pekmez iyi birer kalsiyum kayna��d�r.
�leride olu�abilecek kalp-damar hastal�klar� ve obezite riskini azaltmak i�in yenilen besinler ya� ve kolesterolden d��k olmal�d�r. Sucuk, salam ve sosis gibi et �r�nleri yerine peynir tercih edilebilir.
Posa a��s�ndan zengin bir kahvalt�, kab�zl�� engellemek i�in �nemlidir (meyve, sebze, kepekli tah�llar tercih edilebilir). Yaz aylar�nda �ocuklarda ishal s�k g�r�len bir hastal�kt�r. �ocu�unuz ishal olursa, posa i�eri�i y�ksek besinleri kesmelisiniz.
Besinlerin s�v� i�eri�i y�ksek olmal�d�r. S�cak, nemli havalarda v�cut terler; s�v� kayb� artar. Serinletici i�ecekler ve su i�eri�i y�ksek meyveler, v�cudun serinlemesine yard�mc� olur.
Kahvalt�da mutlaka sebze, meyve veya taze s�k�lm�� meyve suyu (�zellikle C vitamini ihtiyac�n� kar��lamak i�in) yer almal�d�r.
Kahvalt� �e�itli yiyeceklerden olu�mal�d�r. �rne�in:
1 bardak s�t, 1 yumurta veya peynir, zeytin, ekmek, meyve veya domates;
1 bardak taze s�k�lm�� meyve suyu ile peynirli tost;
1 bardak s�t, tah�l gevre�i, meyve.

��LE VE AK�AM YEMEKLER�
�ocu�unuzun ��le ve ak�am yemekleri de kahvalt�lar� gibi enerji ve besin ��eleri a��s�ndan yeterli ve dengeli olmal�d�r. Yaz aylar�nda artan s�v� ve mineral ihtiya�lar�n� kar��layacak nitelikte, ayn� ��nde d�rt temel besin grubundan yiyecekler bulunmal�d�r. �ocu�unuzun besinsel ihtiya�lar�n� kar��lamak i�in ihtiyac� olan yiyecekleri de�i�ik �ekillerde sunabilir veya yemek istemedi�i yiyecekleri benzer nitelikte olan ba�ka yiyeceklerle de�i�tirebilirsiniz. �rne�in �ocu�unuz �spanak yemek istemiyorsa, �spanakl� b�rek yapabilirsiniz veya s�t i�mek istemeyen �ocu�unuza yo�urt veya dondurma yedirebilirsiniz. Yaz aylar�nda s�k�a yap�lan k�zartmalar, y�ksek ya� i�erdi�i ve kansere neden oldu�u i�in tercih edilmemesi gereken yiyeceklerdir. Besinleri �zgara, ha�lama, f�r�nda veya kendi suyuyla pi�irmek sa�l�kl� se�imlerdir. �ocuklar�n mide kapasiteleri yeti�kinlerinkinden k��k oldu�u i�in fazla yemesi i�in �ocu�unuzu zorlamamal�, yemeklerini k��k porsiyonlar halinde sunmal�s�n�z.
��le yeme�inde 1 porsiyon etli sebze yeme�i (4-5 yemek ka�� ), yar�m kase yo�urt, 1-2 dilim ekmek veya b�rek, meyve veya taze s�k�lm�� meyve suyundan olu�an bir ��n sa�l�kl� bir se�imdir.
Ak�am yeme�inde 2-3 k�fte kadar et/tavuk/bal�k (�zgara, ha�lama veya f�r�nda), pilav veya makarna (4-5 yemek ka��), salata, 1 su barda�� ayran, meyve veya s�tl� tatl�dan olu�an bir ��nle �ocu�unuzun besin gereksinimlerini kar��layabilirsiniz.

ARA ��NLER
�ocuklar�n beslenme al��kanl�klar� okul�ncesi d�nemde olu�ur. Bu nedenle �ocu�unuzun ara ��n al��kanl��n� kazanmas�, gereken enerji ve besin ��elerini kar��lamak i�in �nemlidir. Yaz aylar�nda �ocu�unuzun ara ��nlerinde y�ksek miktarda s�v� almas�, v�cudundan kaybetti�i miktar� geri kazanmas� i�in gereklidir. Yemek aralar�nda taze s�k�lm�� meyve sular�, s�t, ayran, dondurma, meyve t�ketmesine ve bol miktarda su i�mesine �zen g�sterin.

Mangala dikkat!
Mangalda k�m�r ile pi�irilen etlerde kanserojen maddelerin y�ksek olma riski vard�r. Sa�l�ks�z bir pi�irme y�ntemi olan mangal bir-iki haftada bir kullan�labilir. Mangalda et yenilen ��nlerde �i� sebze (domates, salatal�k, biber, so�an) miktar� kesinlikle art�r�lmal�d�r.

B�rak�n kendi se�sin!

�zellikle tatil beldelerinde a��k b�fede se�im yaparken �ocuklar�n�z�n kesinlikle kendi besinlerini kendilerinin se�mesine izin vermelisiniz.� Bu, onlara �zg�rl�k duygusu verir ve yediklerini kontrol etme g�d�s�n� kazand�r�r. Yeti�kin obezitesinde temel problem beslenme bi�imini bireyin kontrol edememesidir.

Yaz aylar�nda �ocuklar i�in �rnek ��nler:

Sabah: ��
S�t
Yumurta veya beyaz peynir
Zeytin
Ekmek
Domates ve salatal�k
Meyve

��le:�� ��
Et yeme�i veya kurubaklagil yeme�i
Sebze yeme�i
Yo�urt
Ekmek

Ak�am:��
Et yeme�i veya kurubaklagil yeme�i
Pilav veya makarna
Meyve veya salata
Ekmek

Aralar:��
S�t veya Yo�urt
Meyve�